Anafylaxie

Het immuunsysteem speelt een belangrijke rol bij de bescherming van uw hond tegen infecties en andere microscopische bedreigingen; het kan echter vaak overprikkeld raken en leiden tot overgevoeligheid of allergieën. Overgevoeligheid kan mild of ernstig zijn en kan lokaal zijn of het hele lichaam betreffen (systemisch). Ernstige, systemische overgevoeligheid wordt vaak anafylaxie of anafylactische shock genoemd. Hoewel het zelden voorkomt, is anafylaxie bij een hond een medische noodsituatie. Als u denkt dat uw hond anafylaxie heeft, neem dan contact op met de dichtstbijzijnde dierenartsenpraktijk voor spoedgevallen. Anafylaxie ontstaat door de ongepaste afgifte van bepaalde infectiebestrijdende stoffen door witte bloedcellen. De meest voorkomende stof die vrijkomt is histamine. In kleine doses veroorzaakt histamine netelroos en jeuk, maar bij vrijgave in grote hoeveelheden verwijdt het de bloedvaten, verhoogt het de hartslag en veroorzaakt het een lage bloeddruk. Bij de meeste diersoorten tast anafylaxie voornamelijk de longen en luchtwegen aan; bij honden komt histamine echter vaak rechtstreeks via het maag-darmkanaal in de lever terecht, waardoor symptomen zoals braken en diarree, evenals verhoogde leverenzymen, vaker voorkomen. Ernstige braakneigingen, diarree en lethargie kunnen plotseling optreden en lijken uit het niets te komen. Als dit aanhoudt, kan het leiden tot collaps, stuiptrekkingen en zelfs de dood. Andere symptomen van anafylaxie bij honden zijn onder andere zwelling van het gezicht, jeuk en netelroos, die al dan niet kunnen leiden tot ademhalingsproblemen. Hoewel deze effecten vaker voorkomen bij minder ernstige gevallen van overgevoeligheid, is een snelle beoordeling door een dierenarts toch gerechtvaardigd. In theorie kan elke vreemde molecule een anafylactische reactie veroorzaken, maar een hond moet minstens twee keer aan deze trigger zijn blootgesteld voordat shock kan optreden. De meeste reacties bij honden zijn op insectenbeten of -steken (meestal van bijen, wespen en giftige mieren), medicijnen, antigenen in vaccins of chemicaliën. Anafylaxie als gevolg van eiwitten in voedsel is zeer zeldzaam, hoewel het wel gedocumenteerd is. De diagnose anafylactische shock wordt meestal gesteld op basis van klinische verschijnselen, lichamelijk onderzoek en een voorgeschiedenis van blootstelling aan een allergeen (indien de allergie bekend is). Bloedonderzoek kan helpen de diagnose te bevestigen door uitdroging of verhoogde leverenzymen aan te tonen, hoewel deze tests ook normaal kunnen uitvallen. Ontsteking van de lever en galblaas kan zichtbaar zijn op een echografie van de buik. Anafylaxie is een medische noodsituatie en onmiddellijke hulp is essentieel voor overleving. Uw dierenarts zal een combinatie van medicijnen gebruiken om de immuunreactie te verminderen en de symptomen te bestrijden. Epinefrine en corticosteroïden zoals dexamethason worden hiervoor vaak gebruikt. Als een hond een anafylactische shock heeft ontwikkeld, kunnen intraveneuze vloeistoffen nodig zijn om de bloeddruk op peil te houden. Ernstige zwelling van de luchtwegen kan een beademingsbuis, sedatie en zelfs beademing vereisen om ervoor te zorgen dat uw huisdier kan blijven ademen. De prognose hangt af van de ernst van de reactie en hoe snel de zorg wordt verleend. Milde gevallen kunnen reageren op behandeling zonder ziekenhuisopname, terwijl dieren die agressief worden behandeld alsnog kunnen bezwijken aan een bijzonder ernstige reactie. Histamine dat in het lichaam vrijkomt, werkt snel. Als de effecten van deze stof niet snel worden tegengegaan door medicatie en ondersteuning, kan de verlaagde bloeddruk het lichaam verdere signalen geven om uit te vallen, en deze zijn moeilijker te bestrijden. In het ziekenhuis worden ernstig getroffen patiënten meestal minstens 2-3 dagen geobserveerd en behandeld om er zeker van te zijn dat er geen vertraagde effecten optreden. Anafylactische en allergische reacties verergeren bij herhaalde blootstelling, dus allergietesten kunnen nuttig zijn bij honden die hersteld zijn en ernstige symptomen hebben gehad. Het vermijden van het allergeen is, indien mogelijk, het beste. Voor allergenen die moeilijk te vermijden zijn, bespreek een noodplan met uw dierenarts. Dit kan medicijnen zoals steroïden of een EpiPen omvatten die u thuis kunt bewaren voor direct gebruik. Uitgelichte afbeelding: iStock.com/Przemysław Iciak Dr. Jamie Lovejoy studeerde in 2012 af aan de Tufts Cummings School of Veterinary Medicine na een bacheloropleiding in mariene biologie... Meld u aan voor wekelijkse tips en inzichten over de gezondheid van uw huisdier van onze dierenartsen.